Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2026

Η διαχρονικότητα των ηθικών διλημμάτων

 Μεγάλη συζήτηση γίνεται για το θέμα που έθεσε η Μαρία Καρυστιανού περί της εκ νέου διαβούλευσης για την ηθική πλευρά του ζητήματος των αμβλώσεων.

Βλέπω πολλούς δημοσιογράφους και "αναλυτές", θορυβημένους και σε υπερένταση, να συζητούν σχετικά και να αποφαίνονται ότι αυτά τα θέματα είναι λυμένα εδώ και χρόνια και πως είναι παράξενο που τίθενται τώρα και πάλι, εξαρχής!

Μάλιστα, κάποιος είπε "Ντρρροπή!"  

Σαν να λέμε άπαξ και δόθηκε μια απάντηση σε ένα ηθικό δίλημμα, οικουμενικού μάλιστα χαρακτήρα, είναι μεγάάάλη ντροπή να το ξανασκεφτόμαστε! Και μάλιστα, εννοείται, ότι η όποια απάντηση θα ... παραμένει γενικώς ισχύουσα και απαράγραπτη! Δηλαδή, σαν η απάντηση αυτή να είναι τόσο ισχυρή, όσο ένας φυσικός νόμος!  [πώς, δηλαδή, λέμε ότι το νερό πάντα θα βράζει στος 100 βαθμούς, ή θα γίνεται πάγος στους μηδέν βαθμούς;] Κι όχι σαν ένας απλός ανθρώπινος νόμος, που πάντα αλλάζει (και συχνά μάλιστα, όταν δεν βολεύει τους περί το πραιτώριο και τους φίλους τους (!), σπάνια δε, επειδή είναι κακός κι αποδείχτηκε βλαπτικός κι ανώφελος για την κοινωνία και την προοπτική της!) 

Πρωτάκουστα πράγματα! Ελαφρότητα ή άγνοια; Πανικός στην ξεγνοιασιά μας ή ταραχή για την αφέλειά μας; 

Φαίνεται πως μας διαφεύγει ότι τα ηθικά διλήμματα, ανεξάρτητα από το εάν  κάποιος κάποτε έδωσε μια απάντηση, είναι διαρκή και αναπότρεπτα, απευθύνονται στον εσωτερικό και στον πνευματικό κόσμο κάθε ανθρώπου και δεν αφορούν μόνο την εξωτερική συμπεριφορά του προς τα άλλα μέλη της κοινωνίας. Αφορούν, κυρίως,  τα κίνητρα, τα όρια της συμπεριφοράς και τις επιλογές του ανθρώπου.

Η αφαίρεση του ηθικού χαρακτήρα από μια ανθρώπινη εκδήλωση/έκφραση, συνιστά περιορισμό ή ελαστικοποίηση των κινήτρων και των ορίων στην συμπεριφορά των ανθρώπων, και αποδέσμευσή τους, τουλάχιστον από τον προβληματισμό!

Και μια βαθμιαία υποβάθμιση των ηθικών στοιχείων από τον τρόπο σκέψης μας για την αντιμετώπιση των διλημμάτων που τίθενται ενώπιόν μας, επηρεάζει έως και απογυμνώνει  την συμπεριφορά μας από τα όρια και την δεοντολογία και ανενδοίαστα πράττουμε το εγκληματικό, ή αποτρόπαιο άλφα ή βήτα, χωρίς φραγμούς και δισταγμούς.

Ο πολιτισμός της ανθρωπότητας δείχνει το επίπεδο της πνευματικής  ανάπτυξης των κοινωνιών σε κάθε περίοδο της ιστορίας μας.

Παλαιότερα ήταν ελεύθερη και χάριν ψυχαγωγίας των αρχόντων και του λαού της Ρώμης η μονομαχία δούλων και σκλάβων στο Κολοσσαίο, σήμερα χαρακτηρίζεται αποτρόπαιη!

Παλαιότερα το δουλεμπόριο ήταν τρόπος οικονομικής ανάπτυξης.

Παλαιότερα η αποικιοκρατία και το απαρτχάιντ ήταν τρόπος οικονομικης ανάπτυξης και πολιτικής επέκτασης και επικράτησης.

Σήμερα ο περιορισμός της προσωπικότητας των πολιτών (βλ. υποχρεωτικά εμβόλια) συνιστά πολιτική που ολοκληρωτικά εξοστρακίζει την αυτοδιάθεση του σώματος, όχι μόνο της γυναίκας, αλλά απάντων, συμπεριλαμβανομένων και των παιδιών! Κι αυτό μέχρις ότου αλλάξει η πολιτική!

Σήμερα η απειλή της συμμόρφωσης των κρατών αποτελεί γεωστρατηγική επικράτησης και επέκτασης.

Σήμερα η πολιτική αποτελεί προνόμιο των ήδη πολιτικών και των εκ τζακιών γόνων,! Για τους άλλους, τους πληβείους, ανοικείως αφαλώς, χρησιμοποιείται η γελοιοποίηση η επιθετικότητα και η απειλή για την είσοδό τους στην πολιτική!

Σήμερα νάνοι της πολιτικής υποδύονται  ότι προστατεύουν τα εθνικά συμφέροντα και απειλούν τους πολίτες με το χάος στην εθνική ζωή, αν δεν είναι οι ίδιοι πάντα στο τιμόνι της εξουσίας!

Σήμερα τις τύχες εκατομμυρίων ανθρώπων διαχειρίζονται άνθρωποι χωρίς πολιτική νομιμοποίηση. Χωρίς κανείς να τους έχει εκλέξει και χωρίς να προβλέπεται ότι αυτοί  θα είναι οι ηγέτες.

Σήμερα η αλληλεγγύη θεωρείται δανεική, και η οποιαδήποτε βοήθεια θα πρέπει να επιστραφεί ως εάν επρόκειτο για δάνειο. Το γνωρίζουμε γιατί το έχουμε υποστεί! Χρωστάμε,  οι Έλληνες, για 100 χρόνια,  ακόμη και τον αέρα που αναπνέουμε, για αυτήν την δανεική αλληλεγγύη που μας "έδειξαν" οι ευρωπαίοι φίλοι μας!

Σήμερα το 50% της Κύπρου είναι σε τουρκική κατοχή, και η Ευρώπη ασχολείται με την Ουκρανία!

Σήμερα η Ευρώπη χρησιμοποιεί ακριβά καύσιμα για την βιομηχανία της και τις ανάγκες της για να μην χρησιμοποιήσει το φθηνό αέριο της Ρωσίας!

Σήμερα το Ηνωμένο Βασίλειο συμμαχεί με την Ευρώπη, παρόλο που απεχθάνεται την ευρωπαΐκή ένωση από την οποία και αποχώρησε, και στρέφεται εναντίον των αμερικανών και των ρώσων.

Σήμερα δεν διδάσκεται πια η Αντιγόνη του Σοφοκλή, που πήρε θέση με τίμημα την ζωή της, στο ηθικό της δίλημμα να θάψει τον νεκρό αδερφό της ή να υπακούσει στον άρχοντα και να τον αφήσει άταφο!

Σήμερα μας λένε ότι δεν χρειάζεται να προβληματιζόμαστε ηθικά, για ζητήματα στα οποία δώσαμε ήδη απαντήσεις! Ναι, αλλά αυτό το δίλημμα τίθεται σε κάθε νέο άνθρωπο που δεν βίωσε τον προβληματισμό, και δεν γνωρίζει ούτε συμμετείχε στην σχετική διαβούλευση! Του απαγορεύουμε άραγε να προβληματιστεί σήμερα ο ίδιος προσωπικά, και να λάβει θέση στο δικό του ηθικό δίλημμα; Θα πρέπει να συνηθίσει στο γεγονός ότι το ηθικό δίλημμα παρακάμπτεται και εφαρμόζεται η γνωστή και προηγούμενη απόφαση που πήραν κάποιοι ερήμην του; Και η συνείδησή του; θα καταργηθεί από κάποιους άγνωστους;

Τα ηθικά διλήμματα δεν εξαφανίζονται από την αλλαγή των λέξεων που θα χρησιμοποιήσουμε (ακούστηκε κι αυτό, ότι είναι καλύτερα να λέμε άμβλωση κι όχι έκτρωση, γιατί ο τελευταίος όρος είναι βάρβαρος!), άλλά από τις ενέργειες μας.  

Δυστυχώς τα ηθικά διλήμματα αφορούν μόνο ηθικές προσωπικότητες. Είναι απαράγραπτα και συχνά είναι αναπάντητα, ακόμη και όταν οι προσωπικότητες αυτές επιλέγουν μια απάντηση.  

Οι όποιες "νομοθετικές" απαντήσεις, αφορούν αυτούς που τις έδωσαν, και όχι αυτούς που έχουν το δίλημμα! Δεν μπορούμε λοιπόν να απαγορεύσουμε τον προβληματισμό, ούτε και την εκ διαμέτρου αντίθετη από την "νομοθετημένη" απάντηση! Δεν μπορούμε να απαγορεύσουμε την ύπαρξη ενός ηθικού διλήμματος, μόνο και μόνο επειδή κάποιοι αποφάνθηκαν ότι "το θέμα είναι λυμένο"!

Η ανεκπαίδευτη κοινωνία ανεκπαίδευτα θα φρονεί και θα δρα.

Η παιδαγωγημένη, σώφρων και σκεπτόμενη κοινωνία θα φρονεί και θα δρα μετά λόγου γνώσεως, όχι απλά για το τώρα, αλλά για πάντα! 


Πέμπτη 8 Ιανουαρίου 2026

Οι δημοσιογράφοι, οι πλανόδιοι πολιτευτές και οι ... ψεκασμένοι πολίτες!

"Το κόμμα Καρυστιανού απευθύνεται σε ψεκ!"

Ειπώθηκε από χείλη δημοσιογράφου επί το εργον, αλλά και από πολιτευτή με διακριτικά στο πέτο από διάφορα πολιτικά κόμματα, το ένα μάλιστα αποτυχημένο δικό του! Πολιτευτής υψηλού επιπέδου, αφού τυγχάνει και πανεπιστημιακός!

Θα έλεγε κάποιος, ότι η μόρφωση του δημοσιογράφου δεν επαρκεί για να γνωρίζει ότι δεν μπορεί να υβρίζει το κοινό που τον παρακολουθεί (συστηματικά ή από τύχη). 

Αλλά, ας υποθέσουμε ότι αντικείμενο της εργασίας του είναι να υβρίζει μέρος  των ακροατών. Ανεξάρτητα από το αν ο συγκεκριμένος δημοσιογράφος αδυνατεί να αντιληφθεί ότι υπηρετεί επ' αμοιβή μια αποστολή προσβολής της προσωπικότητας συμπολιτών του,  μπορούμε κι εμείς να σκεφτούμε γι' αυτόν αντιστοίχως προσβλητικά.

Αν αυτός, ως πολίτης, δεν γνωρίζει ότι δεν επιτρέπεται να εξυβρίζει τους συμπολίτες του, διαπράττει ποινικά αξιόποινη πράξη, εν όψει και της νομοθεσίας περί της ρητορικής μίσους. Και η άγνοια νόμου δεν συγχωρείται! Ίσως όμως να φέρεται έτσι, επειδή αδυνατεί να επιστρατεύσει λογικά επιχειρήματα για να υποστηρίξει την άποψή του. Ίσως! 

Αναρωτιέμαι, αν μπορεί ένας πολιτευτής, δηλαδή κάποιος που επιζητεί την ψήφο του λαού για να αναδειχθεί ως βουλευτής, να αποκαλεί τους εκλογείς, ή κάποιους εκλογείς, ψεκασμένους, ή με όποιον άλλον προσβλητικό χαρακτηρισμό θεωρεί ικανοποιητικόν για το σκοπό του!

Αλλά η μόρφωση του κ. Καθηγητού, αναμφισβήτητα, τον καθιστά ικανό να γνωρίζει τον τρόπο που πρέπει να απευθύνεται στους συνανθρώπους του, τους συμμπολίτες του, τους εκλογείς, τον λαό! Γιατί ως συνταγματολόγος, θα γνωρίζει πως το Σύνταγμά μας, προστατεύει όλους τους πολίτες ως αυτόνομες και σεβαστές προσωπικότητες και προσδίδει αξεχώριστα στον καθέναν μας υπέρτατη αξία, ως πρόσωπα διακριτά. Σε μένα όπως και σ΄αυτόν.

Μήπως ο κ. Καθηγητής, ο πρώην υπουργός, υπέπεσε και σε ολίσθημα ρητορικής μίσους; Γιατί, είναι γνωστό πως όταν εξυβρίζεις, προκαλείς αντιδράσεις, εξάπτεις πάθη, προκαλείς τον προσβαλλόμενο έως και στην ιδέα της ανταπόδοσης! Σαν να λέμε, τουλάχιστον σε αυτοδικία! 

Μήπως οι εθνοπατέρες μας (ενεργοί και επίδοξοι) νομίζουν πως δεν αντιλαμβανόμαστε ότι πολλά και διάφορα παίγνια γίνονται πίσω από την πλάτη των εκλογέων; Παίγνια, αναρίθμητα, πολύμορφα, και μάλιστα, με καταστροφικές και αναπότρεπτες συνέπειες σε βάρος του λαού, της Χώρας και του έθνους! "Ντροπή!" είπε ένας υπουργός, "να αμφισβητείτε την ασφάλεια των συγκοινωνιών!" Και πριν αλέκτωρ λαλήσαι... οι συγκοινωνίες απεδείχθησαν όχι μόνο επικίνδυνες και ανασφαλείς, αλλά οδυνηρά προβληματικές! Ανθρωποκτόνες!

Αν δεν γίνονταν πολιτικά και πολιτευτικά παίγνια θα ήμασταν μια ευνομούμενη πολιτεία με ευτυχείς πολίτες και κρατικές δομές σε πλήρη λειτουργία! Και δεν θα χρωστούσανε (παρά την κρατική  χρηματοδότησή τους) οι διαχειριστές του δημοσίου βίου ένα δισεκατομμύριο -και μάλιστα χωρίς να κινδυνεύουνε με τον Τειρεσία- ενώ εμείς δεν μπορούμε να βγάλουμε το μήνα με τις πενιχρές αμοιβές μας!

Και δεν θα ήμασταν καταχρεωμένοι και υποθηκευμένοι για 100 χρόνια, θα είχαμε τραίνα, σχολεία, ασφάλεια, σύνορα φυλασσόμενα,  θα είχαμε Υπηρεσίες δημόσιας υγείας, δεν θα είχαμε άπειρες ανεξάρτητες αρχές για να τους φορτώνουμε την ευθύνη των πολιτικών, δεν θα είχαμε ασυλία και ατιμωρησία των εκλεκτών και των προνομιούχων, δεν θα είχαμε πόλεμο με τη Ρωσία, δεν θα είχαμε περιφρόνηση από την Αμερική, δεν θα είχαμε γίνει εμπορικός διάδρομος, θα είχαμε διεκδικήσει την απελευθέρωση της μαρτυρικής Κύπρου από την Τουρκική κατοχή, θα είχαμε προβάλει σε κάθε ευκαιρία την παράνομη παραμονή των Τούρκων στην Κύπρο μισό αιώνα τώρα, δεν θα γιορτάζαμε την αποκατάσταση της Δημοκρατίας με το αμέσως προηγούμενο δεδομένο, δεν θα είχαμε ανυπόληπτους εκπροσωπούντες τους κρατικούς φορείς, δεν θα είχαμε χαλκέντερους πολιτικούς από τζάκι που τα ξέρουν όλα, πολιτευόμενους μάλιστα αναποτελεσματικά για τον λαό επί δεκαετίες, και αποτελεσματικά μόνο για τον εαυτό τους! 

Και τον Καποδίστρια που τον είπανε τύραννο, τον σκοτώσανε "ηρωϊκά" τα μίσθαρνα όργανα της ξενοκρατίας. Πολιτικοί φυλακίσανε και τον Κολοκοτρώνη.

Οι πολιτικοί που ήρθανε για να αλλάξουν τον κόσμο μας δεν είχαν αλλάξει τον κακό εαυτό τους. Οι αγωνιστές, οι πολεμιστές, οι οραματιστές σταυρώθηκαν, φυλακίστηκαν, εξοντώθηκαν. 

Κι όποιος σηκώνει κεφάλι στην ασυδοσία του ψεύδους, της υποκρισίας, της ιδιοτέλειας, του καθεστωτισμού, του νεπωτισμού, της ατιμωρησίας, δεν είναι ψεκασμένος, ούτε ηλίθιος. 

Είναι ενας άνθρωπος που πονάει για την κατάντια μας, που πονάει για το ανεμπόδιστο κακό που γίνεται κάθε μέρα, είναι ένας άνθρωπος που η πολιτεία μας του τα έχει πάρει όλα, και θέλει να δώσει την ψυχή του λύτρον ελευθερίας από τη σήψη, από την αδιαφορία, από την ιδιοτέλεια, από το ψεύδος, κι από την αναίδεια της απόλαυσης στην πλάτη των υπολοίπων. 


Σάββατο 3 Ιανουαρίου 2026

Εκφραση δυσαρέσκειας μετ΄επιπλήξεων!

Μαθαίνουμε ότι  κάποιοι ενοχλούνται και διαμαρτύρονται σε διπλωματικό επίπεδο βλέποντας την ταινία Καποδίστριας, επειδή θίγονται τα αμαρτωλά πεπραγμένα τους....

Απλό δίδαγμα της ζωής! Αν ντρέπεσαι για τις πράξεις σου, καλύτερα να μην τις φέρνεις στον κόσμο, γιατί...οπωσδήποτε, κάποτε, θα έρθουν στο φώς, και με τρόπο που δεν θα μπορείς να τον ελέγξεις!

Η απόκρυψη των αποδείξεων δεν συνιστά ανυπαρξία των εγκλημάτων...